Με τον όρο μεταβολισμό, συνήθως αναφερόμαστε στο βασικό μεταβολικό ρυθμό (ΒΜΡ), δηλαδή στις θερμίδες που καταναλώνει ο οργανισμός προκειμένου να επιτελέσεις τις βασικές λειτουργίες του (αναπνοή, καρδιακή λειτουργία, διατήρηση της θερμοκρασίας κλπ).
Μερικές σημαντικές παράμετροι που επηρεάζουν το ΒΜΡ είναι:
• Σύσταση σώματος: τα άτομα που έχουν αυξημένη μυϊκή μάζα έχουν υψηλότερο ΒΜΡ σε σχέση με άτομα του ίδιου βάρους που έχουν περισσότερο λίπος. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η μυϊκή μάζα είναι πιο μεταβολικά ενεργή σε σχέση με το λιπώδη ιστό.
• Φύλο: οι άντρες κατά κανόνα έχουν υψηλότερο ΒΜΡ σε σχέση με τις γυναίκες. Αυτό οφείλεται κυρίως στην πιο ανεπτυγμένη μυϊκή τους μάζα.
• Ηλικία: με την πάροδο του χρόνου, η μυϊκή μάζα μειώνεται και αντίστοιχα μειώνεται και ο ΒΜΡ. Ωστόσο μελέτες έχουν δείξει ότι αν το άτομο ασκείται και διατηρεί τη μυϊκή του μάζα, τότε ο μεταβολισμός δεν μειώνεται σημαντικά με την ηλικία.
• Ύψος / βάρος: τα ψηλότερα άτομα και εκείνα με μεγαλύτερο βάρος έχουν πιο υψηλό ΒΜΡ, κυρίως λόγω της αυξημένης μυϊκής μάζας που συνοδεύει αυτά τα χαρακτηριστικά.
• Ιστορικό διαιτών: φαίνεται ότι τα άτομα που έχουν κάνει πολλές δίαιτες ή είχαν μεγάλες αυξομειώσεις βάρους, έχουν χαμηλότερο ΒΜΡ. Αυτό οφείλεται στη χειρότερη σύσταση σώματος (περισσότερο λίπος, λιγότερη μυϊκή μάζα), αλλά και σε προσαρμοστικές διεργασίες του οργανισμού.
• Κληρονομικότητα: φαίνεται ότι υπάρχουν γονίδια που επηρεάζουν το ΒΜΡ.
• Ασθένειες: ορισμένες ασθένειες όπως ο υπο ή υπερθυρεοειδισμός επηρεάζουν το ΒΜΡ.
• Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι δεν υπάρχουν τροφές που ‘μπλοκάρουν’ το μεταβολισμό, ούτε διαγνωστικά τεστ που να εντοπίζουν τέτοιου είδους ‘δυσανεξίες’.
Επομένως, η διατήρηση της μυϊκής μάζας μέσω της άσκησης, η απόκτηση και διατήρηση ενός υγιούς βάρους, η αποφυγή διαιτών και μεγάλων αυξομειώσεων βάρους και η ρύθμιση ασθενειών όπως οι διαταραχές του θυρεοειδούς μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά την εύρυθμη λειτουργία του ΒΜΡ.
Επιστημoνική Ομάδα neadiatrofis.gr
