Η κοιλιοκάκη ή αλλιώς εντεροπάθεια λόγω γλουτένης ή δυσανεξία στη γλουτένη είναι μια παθολογική κατάσταση του λεπτού εντέρου.

Προκαλείται στον ανθρώπινο οργανισμό από την ανοσολογική απάντηση μετά από την κατανάλωση μιας πρωτεΐνης των δημητριακών, η οποία ονομάζεται γλουτένη. Η γλουτένη είναι μια πρωτεΐνη που βρίσκεται κυρίως στο σιτάρι, στη σίκαλη, στο κριθάρι και οδηγεί με άμεσο τρόπο στην καταστροφή του βλεννογόνου του εντέρου και δυσχεραίνει την ολοκλήρωση της σωστής πέψης και απορρόφησης των θρεπτικών συστατικών από τον οργανισμό.
Όταν εισέρχεται μέσω της τροφής στον οργανισμό μας, αυτός την αντιλαμβάνεται ως «εχθρό» και της επιτίθεται. Αποτέλεσμα αυτής της επίθεσης είναι βλάβες στα τοιχώματα του λεπτού μας εντέρου, με πολύ σοβαρά γαστρεντερικά προβλήματα. Έχει παρατηρηθεί ότι τα συμπτώματα και οι εκδηλώσεις της κοιλιοκάκης διαφέρουν από περίπτωση σε περίπτωση και ανάλογα με την ηλικία.

Συνήθως η κοιλιοκάκη εκδηλώνεται στα βρέφη μόλις εισαχθούν δημητριακά στη διατροφή τους, σε ηλικία 6 μηνών περίπου, αλλά και σε ενήλικες που μπορεί να ζουν χωρίς συμπτώματα για πολλά χρόνια και να νοσήσουν πολύ αργότερα. Παρόλο που η κοιλιοκάκη είναι μία αρκετά σοβαρή χρόνια πάθηση, είναι σημαντικό το γεγονός ότι αντιμετωπίζεται εξαιρετικά αποτελεσματικά, χωρίς φάρμακα ή ιατρικές επεμβάσεις. Βασικότερο τρόπο αντιμετώπισής της αποτελεί η αποφυγή οποιουδήποτε τρόφιμου περιέχει γλουτένη, ακόμη και σε ελάχιστες ποσότητες, με κυριότερα το σιτάρι, το κριθάρι, τη σίκαλη και προϊόντα τους (αλεύρι, ψωμί, φρυγανιές, δημητριακά, ζυμαρικά, ζύμες, μπισκότα, κρουασάν, κέικ). Στον αντίποδα υδατανθρακούχες τροφές που επιτρέπονται είναι κυρίως το ρύζι, η πατάτα, το καλαμπόκι και φυσικά τα προϊόντα χωρίς γλουτένη.

Τα προϊόντα ελεύθερα γλουτένης είναι μια ειδική κατηγορία τροφίμων από τα οποία έχει αφαιρεθεί η γλουτένη και μπορούν να καταναλωθούν από άτομα με κοιλιοκάκη χωρίς προβλήματα. Παλιότερα ήταν δυσεύρετα, λόγω του ότι κυκλοφορούσαν κυρίως στο εξωτερικό, και ήταν υψηλού κόστους. Σήμερα όμως είναι πολύ προσιτά και δίνεται πλέον η δυνατότητα σε όσους έχουν αποκλείσει τη γλουτένη από τη διατροφή τους να μην στερούνται γεύσης, ποικιλίας και ποιότητας, βάζοντας στην καθημερινή τους διατροφή προϊόντα χωρίς γλουτένη. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι στην αγορά βρίσκουμε προϊόντα ελληνικής εταιρείας, με πρώτο από όλα το αγαπημένο ψωμί για τοστ σε φέτες είτε για σάντουιτς, τοστ είτε για να συνοδέψετε το φαγητό σας, καθώς επίσης και φρυγανιές, κρακινέτες, αλλά και νόστιμα και γευστικά σνακ όπως μπισκότα με πορτοκάλι & μπισκότα με κακάο όλα χωρίς γλουτένη.

Κάτι που κλείνοντας θα πρέπει να σημειωθεί είναι το μαγείρεμα για άτομα με κοιλιοκάκη. Το μαγείρεμα χρήζει ιδιαίτερης προσοχής, ώστε να αποφύγουμε τυχών προσμίξεις με τρόφιμα που περιέχουν γλουτένη. Για το λόγο αυτό μαγειρεύουμε πάντα χωριστά και σε καθαρή επιφάνεια το φαγητό χωρίς γλουτένη. Τέλος όταν ψωνίζουμε προσέχουμε ιδιαίτερα τα συστατικά στην ετικέτα. Προτιμάμε τα συσκευασμένα από τα χύμα προϊόντα και αυτά που ρητά αναγράφουν «χωρίς γλουτένη». Αποφεύγουμε αυτά που αναφέρουν γλουτένη, αλλά και όσα περιέχουν άγνωστα συστατικά και πρόσθετα, συντηρητικά, χρωστικές κλπ. που μπορεί να κρύβουν κινδύνους. Ας μην ξεχνάμε ότι πολλές φορές δεν αναγράφεται ακριβώς ο όρος γλουτένη, αλλά μπορούμε εύκολα να συμπεράνουμε από τα συμφραζόμενα π.χ. πρωτεΐνη σίτου, σιτάλευρο, δημητριακά. Όταν αναγράφεται ότι μπορεί να περιέχουν ίχνη γλουτένης, επίσης τα αποφεύγουμε.

Επιστημονική Ομάδα neadiatrofis.gr